Dlaczego żyjemy tak długo?

To zagadka, nad którą naukowcy głową się od lat. Dlaczego ludzie żyją tak długo? Dlaczego kobiety dożywają sędziwego wieku, skoro nie mogą mieć dzieci. Ta ewolucyjna tajemnica doczekała się już kilku hipotez. Właśnie pojawiła się nowa.

Do niedawna socjolobiologowie uważali, że babcie żyją długo, bo natura wyznaczyła im ważą rolę – opiekowanie się wnukami. Te ostatnie dzięki zaangażowaniu babć zyskiwały lepszą opiekę, rozwijały się lepiej, były zdrowsze, mądrzejsze i zadbane. Babcie czuły się potrzebne, nikt nie wyganiał ich zimą z jaskiń, by zamarzły na śmierć, obdarzano je szacunkiem i dzielono się z nimi jedzeniem. Naukowcy twierdzili, że wychowanie już urodzonych dzieci i wnuków jest bardziej dla kobiety korzystne z reprodukcyjnego punktu widzenia niż rodzenie dalszych dzieci w późniejszym wieku. Teraz odchodzą od tego twierdzenia.

Dr Friederike Kachel, biolog ewolucyjna z niemieckiego Instytutu Maksa Plancka, przygotowała komputerowy model populacji i sprawdziła, jak babcie wpływały na zmiany pokoleniowe. Okazało się, że opieka babci nad wnukami skraca czas pomiędzy jedną ciążą jej córki a drugą. Tylko że w porównaniu z symulacjami, w których babcie nie pomagały, korzyści z posiadania wsparcia nie przekładały się wcale na długość życia ludzi. Wyniki jej badań ukazały się w najnowszym numerze magazynu „Nature”.

Naukowcy są w kropce. Dlatego rozwiązań tej zagadki szukają w świecie zwierząt. I tak na przykład samice wielorybów grindwali, orek i kaszalotów żyją kilka dziesięcioleci po utracie zdolności reprodukcyjnych (co następuje około 40. roku życia). Co ciekawe, u tych wielorybów obserwuje się matriarchalną strukturę społeczną. Wśród ludzi jednak niekoniecznie.

Prawda - jak zwykle - jest pewnie o wiele bardziej skomplikowana niż wirtualny świat wysymulowany przez komputer. I z pewnością mniej idealna niż wizje socjobiologów – czytamy w „Gazecie Wyborczej”.

Źródło: Olga Woźniak, Babcie ciągle zagadkowe, „Gazeta Wyborcza”, 2.09.2010 r.

„Farmacja i Ja”, wrzesień 2010