Trądzik różowaty

Akcja: regeneracja

Wczesną wiosną zaczynamy narzekać na jakość włosów. Na matowienie, niepodatność na układanie, wzmożone wypadanie. Co właściwie dzieje się z naszymi...

Naświetlanie w Skandynawii

Czy wiesz, że w krajach skandynawskich w okresie zimowym jest zalecane korzystanie z solariów? Ma to zapobiegać objawom depresji wynikających z braku światła dziennego.

Mamy plamy

Dermatolodzy i kosmetolodzy zagrali wreszcie w otwarte karty. Powiedzieli jasno, że ciemnych plam na skórze na trwałe pozbyć się nie można. Ale z...

Objawia się zaczerwienieniem, efektem „płonącej twarzy”, powszechnie uważanym za oznakę zawstydzenia, swędzi, piecze, pokrywa skórę twarzy siecią popękanych naczynek. Jest poważnym problemem medycznym i estetycznym współczesnych kobiet. Jak z nim walczyć, dowiecie się z majowego numeru “Farmacji i Ja”.

Chociaż termin trądzik często kojarzony jest z okresem młodzieńczym, to gdy mówimy o trądziku różowatym, można śmiało powiedzieć, że jest on domeną ludzi dojrzałych. Chorują na niego osoby w przedziale wiekowym 30-65 lat, jednak granica wieku sukcesywnie się obniża, na co wpływają stres, używki, stosowanie przez młode kobiety doustnej antykoncepcji i nieprawidłowa pielęgnacja skóry.
Pierwsze symptomy choroby objawiają się intensywnym zaczerwienieniem twarzy, np. po spożyciu gorącego i pikantnego posiłku, ekspozycji na słońce, nagłej zmianie temperatury otoczenia.

Profilaktyka

Jeżeli na początkowym etapie schorzenia nie są podejmowane żadne działania pielęgnacyjne ani lecznicze, to choroba postępuje (patrz ramka poniżej) i około 40.-50. roku życia osiąga swoje apogeum.

Dla osób, u których występowały już napadowe rumienie (tzw. flushing), bardzo ważna jest kompleksowa ochrona przed promieniowaniem słonecznym, ponieważ wpływa ono na utratę szczelności, kruchość naczyń krwionośnych i powstanie teleangiektazji (czyli tzw. pajączków). Dlatego zarówno w ramach profilaktyki, jak i leczenia trądziku różowatego można polecić pacjentom kosmetyki z wysokim SPF powyżej 35. Powinny być one używane przez cały rok, a także wówczas, gdy przebywamy w pomieszczeniach z jarzeniowym oświetleniem.

Należy także bezwzględnie unikać korzystania z sauny (ze względu na duże zmiany temperatury), solarium, klimatyzacji (znacznie wysusza skórę) oraz z basenów z chlorowaną wodą. Skórze szkodzą gwałtowne zmiany temperatury, silny mróz i wiatr. Stanowczo nie można stosować kosmetyków mających w swoim składzie alkohole (etylowy, benzylowy), glikol propylenowy, hydroksykwasy, laurylosiarczan sodu (główny składnik mydeł i szamponów), mentol i środki ściągające. Bardzo ważne jest też unikanie gorących i pikantnych potraw, kawy i alkoholu.

Leczenie

Postępowanie terapeutyczne w przypadku trądziku różowatego uzależnione jest od stadium choroby bądź jej nasilenia. W pierwszym stadium, w którym występuje wyłącznie rumień i nie ma innych zmian skórnych, podstawą w leczeniu jest odpowiednia pielęgnacja, profilaktyka oraz unikanie czynników zaostrzających zmiany chorobowe. Sposobem, który może zmniejszyć intensywność rumienia, jest tzw. ice chip therapy, który polega na tym, że włożenie do ust kostki lodu chłodzi jamę ustną i powoduje skurcz naczyń i zahamowanie zaczerwienienia. Jako leczenie wspomagające stosuje się też suplementację preparatami zawierającymi witaminy C, PP, K, rutynę, escynę oraz wszystkie te preparaty, które wpływają na uszczelnienie ścian naczyń krwionośnych. W II stadium choroby można rozważyć możliwość zabiegowego zamknięcia naczyń.

Leczenie miejscowe wprowadza się w stadium III choroby, opiera się ono głównie na redukcji stanu zapalnego i zmniejszeniu ilości grudek i krost. Najczęściej zlecanym przez dermatologów lekiem jest działający przeciwzapalnie i przeciwbakteryjnie metronidazol, występujący w postaci kremu, żelu lub emulsji. Inny stosowany lek to kwas azelainowy, który poza działaniem przeciwbakteryjnym wykazuje aktywność przeciwzaskórnikową i keratolityczną, a także ma wpływ na redukcję przebarwień.

W leczeniu miejscowym stosuje się także preparaty zawierające antybiotyki – erytromycynę oraz klindamycynę. Ze względu na częste nadkażenie skóry drożdżakami Pityrosporum ovale, proponuje się imidazole – ketokonazol i terbinafinę. Stosowanie retinoidów (np. tretinoiny) w leczeniu tego schorzenia budzi ciągle wiele kontrowersji. Retinoidy wykazują działanie przeciwzapalne, ale wzmagają zaczerwienienie skóry, jej nadmierne przesuszenie i złuszczenie.

Leczenie ogólne opiera się głównie na antybiotykoterapii tetracykliną postaci zapalnej trądziku różowatego. Często praktykowane jest kojarzenie leczenia miejscowego metronidazolem z ogólną terapią antybiotykową, natomiast odradza się stosowanie metronidazolu doustnie ze względu na jego liczne działania niepożądane.

Pielęgnacja

Skóra osoby z trądzikiem różowatym jest bardzo wrażliwa, podobnie jak skóra atopowa wraz ze współistniejącymi poważnymi problemami naczyniowymi. Ważny jest więc właściwy dobór kosmetyków. Twarz należy myć przegotowaną bądź źródlaną wodą, przy czym należy unikać tarcia i uciskania skóry. Nie wolno używać mydeł z zasadowym pH – może to wywołać uczucie ściągnięcia i świąd skóry. Podstawą pielęgnacji jest utrzymanie dobrego nawodnienia naskórka, łagodzenie świądu i podrażnienia.

Kosmetyki powinny więc zawierać substancje nawilżające (kwas hialuronowy, mocznik) oraz łagodzące (alantoina, d-pantenol), a także substancje wpływające korzystnie na naczynia krwionośne (escyna, rutyna, wyciąg z arniki, krzemionka, witamina C). Nie należy wykonywać peelingów, bezwzględnie przeciwwskazane są zabiegi z użyciem kwasu AHA, a także wszelkie zabiegi rozgrzewające. Polecane są zabiegi jonoforezy, peelingu kawitacyjnego oraz stosowanie masek wyciszających przeznaczonych do cery naczyniowej.

Agnieszka Hubert, Koło Naukowe Chemikos, Katedra Kosmetologii WSIiZ Rzeszów
ah@farmacjaija.pl

Charakterystyczne objawy Rosacea

Stadium prerosacea – dyskretne zmiany rumieniowe, rzadko teleangiektazje.

I stadium – gwałtowne, intensywne zaczerwienienie twarzy, pieczenie i świąd skóry. Napady utrzymują się ok. 10 minut, następnie naczynia powoli się obkurczają.

II stadium – naczynia krwionośne tracą zdolność obkurczania się i pozostają trwale rozszerzone. Stale obecny jest rumień, obserwujemy liczne teleangiektazje.

III stadium – na podłożu rumieniowym tworzą się grudki i krostki. Może wystąpić złuszczanie oraz zgrubienie skóry, a także przewlekły obrzęk.

IV stadium – występuje jedynie u mężczyzn. Polega na tworzeniu się w obrębie twarzy miękkich i guzowatych tworów (przerost tkanki łącznej). Problem najczęściej dotyczy czubka i skrzydełek nosa i powoduje jego deformację.

“Farmacjia i Ja” maj 2011