Odmowa zamiany na tańszy odpowiednik

W jakich sytuacjach farmaceuta może odmówić pacjentowi zamiany leku na jego tańszy odpowiednik?

Artykuł 38 ustawy o świadczeniach zdrowotnych nakłada na farmaceutę obowiązek wydania, na żądanie pacjenta, tańszego zamiennika leku przepisanego na recepcie. Wyjątkiem od tej reguły jest wyraźna adnotacja lekarza o zakazie zamiany zaordynowanego preparatu, najczęściej w postaci napisu, nadruku lub pieczątki „nie zamieniać!” lub litery „N”.

W praktyce jednak istnieje więcej przeciwwskazań do takich zamian. Aby wydać pacjentowi zamiennik, musi on spełniać szereg warunków związanych zarówno ze sposobem jego działania, jak i zasadami refundacji. Taki preparat musi mieć identyczną nazwę międzynarodową, dawkę, wskazanie terapeutyczne, a jednocześnie jego cena nie może przekraczać wartości limitu. Istotną, choć często pomijaną kwestią jest także jednolitość postaci leku. Zamiennik musi mieć tę samą postać lub co najmniej zbliżoną, która nie spowoduje powstania różnic terapeutycznych. Nie powinno zatem dochodzić do zamiany tabletek powlekanych na tabletki o przedłużonym uwalnianiu lub zmodyfikowanym uwalnianiu. Farmaceuta powinien zwrócić również uwagę na dawkowanie leku. W przypadku, gdy pacjent ma przyjmować pół tabletki, nie można wydać mu zamiennika, który będzie występował w kapsułkach.

Pewne obostrzenia dotyczące zamiany preparatów związane są także z lekami warunkowo refundowanymi.

mgr farmacji Łukasz Waligórski

Farmaceuta pracujący w „Aptece Rodzinnej” w Środzie Wielkopolskiej

"Farmacja i Ja", październik 2010