Wszy


Wszy

Kolor tabletki

Czy kolor tabletki sygnalizuje w jakiś sposób jej działanie? Obecnie trudno jest mówić o jakiejkolwiek unifikacji kolorystyki kapsułek lub...

Naświetlanie w Skandynawii

Czy wiesz, że w krajach skandynawskich w okresie zimowym jest zalecane korzystanie z solariów? Ma to zapobiegać objawom depresji wynikających z braku światła dziennego.

Niestrawność

Czy niestrawność, czyli dyspepsja, jest chorobą? Jakie są jej objawy? Co zwiastują te symptomy? Z opisem niestrawności farmaceuci spotykają się...

Gdy latem dzieci wracają z kolonii i wyjazdów wakacyjnych, niejeden rodzic zmuszony jest odwiedzić aptekę w poszukiwaniu preparatów zwalczających wszy.

Bardzo często problem ten jest źródłem wstydu i zażenowania, bo większość ludzi uważa, że wszawica to choroba wynikająca z braku higieny i zaniedbania. To tylko jeden z mitów dotyczących tego schorzenia. Rodzaj stosowanego szamponu, częste kąpiele, długość włosów i ich gęstość nie mają znaczenia dla wszy.

Jest to choroba zakaźna, którą każdy może zarazić się przez nieostrożny kontakt z chorą osobą. Narażone są na nią szczególnie dzieci, które dzielą się z rówieśnikami grzebieniami i szczotkami do włosów, nieświadomie przekazując sobie wszy. Te mikroskopijne, bezskrzydłe owady wczepiają się w ludzkie włosy, żywiąc się krwią wysysaną ze skóry.

Pierwszym objawem zarażenia jest natarczywe drapanie głowy, wynikające właśnie z podrażnienia skóry przez  kłująco-ssące narządy gębowe niepożądanego lokatora. Wesz żyje około 10 dni, znosząc w tym czasie kilkadziesiąt jaj, nazywanych gnidami. To sprawia, że leczenie tej dolegliwości jest niezwykle pracochłonne i dotyczy porządków nie tylko na głowie chorego, ale i w jego otoczeniu.

Samo drapanie się w głowę nie jest wystarczającym objawem wszawicy. Dopiero dokładne zbadanie skóry głowy (najlepiej z mokrymi włosami) przy dobrym świetle i autentyczne znalezienie kłopotliwego szkodnika powin-no skłonić pacjenta do szukania pomocy w aptece.

Farmaceuta, wybierając odpowiedni preparat zwalczający wszy, powinien zwrócić uwagę na kilka przypadków, w których konieczna jest jednak wizyta u lekarza. Wszawicy nie powinno się samodzielnie leczyć  u dzieci, które nie skończyły jeszcze dwóch lat, oraz u kobiet w ciąży lub matek karmiących.

Niektóre składniki najpopularniejszych preparatów zwalczających wszy mogą okazać się dla nich szkodliwe i nadmiernie drażniące (szczególnie lindan i malation). Są to w przeważającej części substancje wykazujące działanie neurotoksyczne, które mogą wywoływać określone działania niepożądane. Również dzieci cierpiące na alergie lub astmę powinny zostać zbadane przez lekarza przed podjęciem leczenia. To samo tyczy się bardziej uciążliwych form tego schorzenia, jak wszawica brwi lub rzęs.

Warto też zwrócić pacjentowi uwagę, że preparaty przeciwko wszawicy nie mają działania profilaktycznego i powinny je stosować wyłącznie osoby dotknięte tym schorzeniem.

Pozbycie się wszy z głowy za pomocą preparatów zakupionych w aptece (płynów lub szamponów) wymaga ich rzetelnego stosowania, ale i wytężonej pracy polegającej na dokładnym wyczesywaniu włosów. Większość producentów do preparatów dołącza grzebyki, które mają pomagać wyczesywać martwe wszy oraz osadzone na włosach i znacznie mniejsze gnidy. Czesanie powinno odbywać się na mokro, przez co najmniej 8 dni od rozpoczęcia terapii i przynajmniej raz w tygodniu przez kolejny miesiąc.

Alternatywą dla chemicznych preparatów zwalczających wszy są specjalne grzebienie. Wytwarzają one pomiędzy zębami niewielkie napięcie elektryczne (nieodczuwalne dla pacjenta), które przy dotknięciu natychmiast zabija wszy i gnidy.

Znane są także bardziej tradycyjne metody leczenia oparte między innymi na nacieraniu włosów i głowy naftą lub olejkami eterycznymi.

Wszawica bardzo łatwo przenosi się pomiędzy członkami rodziny, dlatego konieczne jest wypranie pościeli, ręczników i ubrań w temperaturze co najmniej 60°C.

mgr farmacji Łukasz Waligórski, lw@farmacjaija.pl

"Farmacja i Ja" sierpień 2011