Nie zalegaj z ZUSem

Nie powstało jeszcze przedsiębiorstwo, które byłoby niezmiennie dochodowe. Form finansowych zaległości może być wiele. Jedną z nich jest często nieopłacanie składek ZUS.

Nieopłacone składki ZUS nie są poważnym kłopotem, jeśli opóźnienie nie przekracza kwartału i nie dotyczy wysokich kwot. Problem pojawia się, gdy zalegamy ponad 4 miesiące lub zaległość przewyższa kwotę 3-4 tys. zł.

Jeszcze kilka lat temu, gdy ZUS nie miał sprawnie funkcjonującego systemu rozliczeniowego, wielu przedsiębiorców traktowało niepłacenie składek jako niskooprocentowany kredyt. Dzisiaj, gdy ZUS ma scentralizowany system i pełną bazę danych, przyjęcie takiego założenia może okazać się fatalne w skutkach.

Przypomnienie + przypomnienie = upomnienie

O nieterminowym opłacaniu składek ZUS przypomina comiesięcznymi pismami. Na początku mają one formę zwykłych listów. Jeśli po nich nie wpłacimy zaległości, pojawi się upomnienie dostarczane za poleceniem odbioru, wzywające do uregulowania wszystkich dotychczas niezapłaconych składek wraz z kosztami upomnienia (ok. 10 zł).

Jest to ostatni moment na uregulowanie zaległości. Niedotrzymanie wyznaczonego terminu może skutkować naliczaniem wysokich odsetek, ogromną opłatą dodatkową, a nawet wszczęciem postępowania egzekucyjnego w trybie administracyjnym.

Wola urzędnika

Jeśli przedsiębiorca, mimo upomnień, nie wykazuje woli płacenia składek lub płaci je zaniżone, ZUS nalicza odsetki karne od samego początku powstania zaległości. Nalicza też opłatę dodatkową w wysokości 100% niezapłaconych składek.

Ponieważ ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych nie precyzuje dokładnie, jakimi przesłankami ma się kierować organ emerytalny, podejmując taką decyzję, należy założyć, iż zależy to od uznania danego oddziału ZUS-u i osoby podejmującej decyzje.

Od decyzji o nałożeniu kary dodatkowej przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd, oprócz formalnych przesłanek nałożenia opłaty, wymaga od ZUS-u przedstawienia celowości kary.

Są oczywiście przedsiębiorcy, którzy nawet na takie wezwania nie reagują. Wtedy rozpoczyna się procedura egzekucyjna podobna do tej, jaka prowadzona jest przez komorników. Najczęstszym skutkiem jest zajęcie środków na koncie firmowym. Jeśli takich nie ma, zajmowane jest mienie, włącznie z zajęciem hipoteki dłużnika. Poza tym dużą dolegliwością jest wciągnięcie nieuczciwego przedsiębiorcy na listę nierzetelnych płatników, co w przyszłości skutkuje niemożnością zaciągnięcia kredytu albo nawet podpisania długoterminowej umowy z operatorem telefonii komórkowej.

Wniosek na czas

Aby nie dopuścić do tak drastycznych sytuacji – jeśli już powstały jakiekolwiek zaległości – należy jak najszybciej regulować składki. Natomiast w przypadku naliczenia odsetek jednym z rozwiązań jest wystąpienie z wnioskiem o rozłożenie na raty powstałych zaległości oraz o zastosowanie ulgi.

W tym celu należy się udać do oddziału ZUS-u z dokumentami umożliwiającymi ocenę sytuacji finansowej firmy. Wnioski są rozpatrywane indywidualnie, zatem zakres przyznawanej ulgi oraz liczba i wysokość rat oraz terminy spłaty dotyczą konkretnej sprawy.

Należy pamiętać, że odroczenie terminu spłaty bądź zastosowanie ulgi następuje w formie umowy cywilnoprawnej zawieranej pomiędzy wnioskodawcą a oddziałem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Tym samym decyzje te nie mają formy administracyjnej, a zatem nie można się od nich odwołać do sądu.

Artur A. Adamski

redaktor i prowadzący działy inwestycyjne m.in. w PAP, „Życiu Warszawy", „Pulsie Biznesu", „Home & Market", „Gazecie MSP", „Twoim Biznesie"

„Farmacja i Ja”, październik 2008