Prawa pracownicze

Stresu w pracy nie da się całkowicie wyeliminować, należy go jednak minimalizować. Choćby poprzez należyte wykonywanie przez pracodawcę podstawowych obowiązków wobec pracowników.

W rozumieniu przepisów Kodeksu pracy apteka jest dla farmaceutów zakładem pracy. Do podstawowych obowiązków każdego pracodawcy, w tym również prowadzącego aptekę, należy m.in. organizowanie pracy w sposób zapewniający zmniejszenie jej uciążliwości, przeciwdziałanie dyskryminacji w zatrudnieniu z jakiejkolwiek przyczyny, stosowanie obiektywnych i sprawiedliwych kryteriów oceny pracowników oraz wyników ich pracy, wpływanie na kształtowanie w zakładzie pracy zasad współżycia społecznego, a także przeciwdziałanie mobbingowi.

Odpowiedzialność pracodawcy

Jeśli pracodawca nie wykonuje nałożonych na niego obowiązków lub robi to w sposób nienależyty, naraża się na różnego rodzaju odpowiedzialność, poczynając od odpowiedzialności odszkodowawczej wobec pracowników, a kończąc nawet na odpowiedzialności karnej.

Zgodnie z art. 55 §1(1) Kodeksu pracy pracownik może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia, gdy pracodawca dopuścił się ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków wobec pracownika. W takim przypadku pracownikowi przysługuje odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia, a jeżeli umowa o pracę została zawarta na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy - w wysokości wynagrodzenia za okres 2 tygodni.

Zgodnie zaś z art. 18 (3d) Kodeksu pracy pracownik, wobec którego pracodawca naruszył zasadę równego traktowania w zatrudnieniu, ma prawo do odszkodowania w wysokości nie niższej niż minimalne wynagrodzenie za pracę.

Pracownik, u którego mobbing wywołał rozstrój zdrowia, może dochodzić od pracodawcy zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. A jeśli pracownik rozwiązał umowę o pracę na skutek mobbingu, ma prawo dochodzić od pracodawcy odszkodowania w wysokości nie niższej niż minimalne wynagrodzenie za pracę.

Od wykroczenia do przestępstwa

Naruszenie przez pracodawcę niektórych obowiązków wobec pracowników może stanowić wykroczenie, a w niektórych przypadkach również przestępstwo. Wykroczeniem jest np. zawieranie umów cywilnoprawnych w warunkach, w których powinna być zawarta umowa o pracę, nieterminowe lub niepełne wypłacanie wynagrodzenia za pracę, nieudzielanie lub bezpodstawne obniżanie wymiaru urlopów wypoczynkowych. Wykroczenia te są zagrożone grzywną w wysokości od tysiąca do 30 tys. zł.

Natomiast przestępstwem przeciwko prawom pracownika jest m.in., tak jak określa to Kodeks karny, złośliwe lub uporczywe naruszanie praw pracownika wynikających ze stosunku pracy lub ubezpieczenia społecznego. Za tego rodzaju przestępstwa przewidziana jest kara grzywny, ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

Czym jest mobbing?

Mobbing to inaczej uporczywe i długotrwałe nękanie lub zastraszanie pracownika, wywołujące u niego zaniżoną ocenę przydatności zawodowej, powodujące lub mające na celu poniżenie lub ośmieszenie go, izolowanie lub wyeliminowanie z zespołu współpracowników.

Małgorzata Puchalska,

Radca prawny w US Pharmacia.

„Farmacja i Ja”, czerwiec 2008