Skuteczny i bezpieczny jak symetykon

Zarówno pacjent, jak i lekarz czy farmaceuta chcieliby mieć do czynienia z lekami nie tylko skutecznymi, ale i bezpiecznymi. Kryterium to w dużym stopniu wydają się spełniać takie substancje, jak symetykon.

Połączenie skuteczności z bezpieczeństwem jest nadzwyczaj pożądane w przypadku pacjentów wymagających szczególnej troski - dzieci, kobiet ciężarnych czy osób obciążonych przewlekłymi schorzeniami. Objawem bardzo często występującym - choć z różnych powodów - w każdej z wymienionych wyżej grup - są dolegliwości o charakterze wzdęć.

Łagodny problem ciężarnych

Kobiety w ciąży często skarżą się na uczucie pełności, zanim jeszcze usprawiedliwiałaby je taka wielkość płodu, która zabiera większość miejsca w obrębie jamy brzusznej. Uporczywe wzdęcia mogą pojawiać się już nawet w pierwszym trymestrze ciąży, mimo że macica nie wystaje wówczas istotnie ponad spojenie łonowe. Najprawdopodobniej odpowiedzialny jest za to między innymi progesteron, wywierający pewien wpływ na mięśniówkę gładką przewodu pokarmowego.

Kolka u niemowląt

Dzieci w pierwszych miesiącach życia dość często cierpią z powodu kolki jelitowej. Jej mechanizm nie jest do końca poznany, ale przynajmniej w części przypadków zależy od diety dziecka, a jeśli jest ono karmione wyłącznie piersią - także od diety matki. Modyfikacje diety nie zawsze wystarczają, co zmusza lekarza pediatrę do różnych prób leczenia. Ponieważ przynajmniej w części przypadków przyczyną wzdęć może być nadmiar gazu w jelicie dziecka, podawane są mu leki ułatwiające ich wchłanianie lub wydalanie.

Bezpieczeństwo leczenia doraźnego

Tak w przypadku ciężarnych kobiet, jak i dzieci, od leków oczekujemy nie tylko skuteczności, ale i bezpieczeństwa ich stosowania. Kryterium to w dużym stopniu spełniają substancje stosowane w celu zmniejszenia napięcia powierzchniowego na granicy fazy płynnej i gazowej w przewodzie pokarmowym, takie jak symetykon. A zawdzięczają to znikomej biodostępności, czyli oddziaływaniu ograniczonemu niemal wyłącznie do światła przewodu pokarmowego.

Bezpieczeństwo terapii przewlekłej

Natomiast zespół jelita nadwrażliwego u osób dorosłych (postać wzdęciowo-bólowa) ma przebieg, który nie wiąże się ze złym rokowaniem co do życia, ale jest przewlekłym i uporczywie nawracającym schorzeniem o charakterze czynnościowym, które czasem może wymagać przewlekłego stosowania różnych leków. Dlatego w tym wypadku także istotny jest profil bezpieczeństwa terapii. Symetykon może być podawany przewlekle, także w dużych dawkach. I tu u podłoża korzystnego profilu bezpieczeństwa leży jego oddziaływanie ograniczone do światła przewodu pokarmowego, w efekcie którego znajdujący się w nim gaz może być w większym stopniu wchłonięty lub sprawniej osiąga dystalny odcinek jelita grubego.

Codzienna praktyka

Z mojego doświadczenia wynika, że w przypadku symetykonu stosowanie tej nadzwyczaj bezpiecznej substancji przynosi lepsze efekty, jeśli podaje się ją w jednorazowej, stosunkowo dużej dawce. Dotyczy to zarówno leczenia objawowego wzdęć o różnej etiologii, jak i przygotowania do badań diagnostycznych. Wiele preparatów zawiera w jednej tabletce czy kapsułce niewiele, (bo tylko 40 mg) symetykonu, ale od niedawna dostępne są na rynku również postacie zawierające 125 mg leku, co jest największą dostępną bez recepty dawką.

dr n. med. Krzysztof Wojciechowski

„Farmacja i ja”, styczeń 2008