Vinum. Non solum veritas sed etiam sanitas...

Zainteresowanie naukowców wzbudzają nie tylko owoce Vitis vinifera. Liście winorośli, oprócz walorów smakowych wykorzystywanych w kuchni śródziemnomorskiej, mają także wartość zdrowotną. Zawdzięczają to resweratrolowi.

Resweratrol należy do grupy stilbenów i wraz ze swoim izomerem - transresweratrolem - stanowi potencjalne źródło właściwości leczniczych. Produkowany jest przez roślinę i kumuluje się w jej liściach w odpowiedzi na czynniki zewnętrzne (atak grzybów chorobotwórczych, jony metali ciężkich, promieniowanie UV, uszkodzenia fizyczne). Im wyższy stopień uszkodzeń, tym większa produkcja transresweratrolu.

Metoda antyoksydacji

Szczególnym przedmiotem dociekań naukowych jest potencjał antyoksydacyjny transresweratrolu. Wpływa on na mechanizmy wielu zjawisk toczących się w organizmie człowieka, zwłaszcza w układzie krążenia. Resweratrol uznano za czynnik chemoprewencyjny. Jest niezwykle efektywny w wypadku chorób serca oraz naczyń krwionośnych. Działa przez ochronę frakcji cholesterolu LDL przed oksydacją oraz hamowanie cyklooksygenazy, co wpływa na istotne ograniczenie zjawisk prowadzących do aterosklerozy.

Wstępne doświadczenia wykazały też aktywność supresyjną resweratrolu w rozwoju choroby nowotworowej (zwłaszcza raka piersi), co również jest pochodną mechanizmu antyoksydacyjnego sprzyjającego zmniejszeniu potencjału karcinogenezy. Ponieważ transresweratrol ma strukturę chemiczną zbliżoną nieco do estrogenów, w badaniach in vitro okazał się skutecznym antagonistą wiązania się hormonów płciowych, szczególnie estradiolu, do receptorów estrogenowych.

Uznanie należy się również flawonoidom o typie procyjanidyn. Hamują one działanie enzymów degradujących kolagen, elastynę i kwas hialuronowy (kolagenazę, elastazę i hialuronidazę), w ten sposób chroniąc naczynia krwionośne, przez co wspomagają efekt wywoływany aktywnością resweratrolu. Jak się uważa, odpowiedzialny jest za to również mechanizm antyoksydacyjny.

Ochrona organizmu

Opisane cechy czerwonego wina stanowią bodaj najważniejszą jego właściwość, mającą znaczenie w przypadkach niewydolności żylnej, zaburzeń funkcjonalnych kapilar skórnych oraz hemoroidów. Podobne wyniki uzyskano w badaniach dotyczących wpływu procyjanidyn winogronowych na zaburzenia wzroku o etiologii związanej ze zmęczeniem, stresem i naturalnymi procesami starzenia. Dzięki ochronnej funkcji na mikronaczynia, procyjanidyny polepszały stan odżywienia siatkówki, co mogło przyczyniać się do wzrostu regeneracji barwnika wzrokowego - rodopsyny, a to poprawiać wrażliwość na kontrasty w procesie widzenia.

Znaczenie obecności polifenoli w diecie potwierdzono na poziomie profilaktyki i leczenia. Występujące w liściach winorośli oligomeryczne procyjanidyny, antocyjany, flawonole i resweratrol, o znacznej sile antyutleniającej, zdolne są do efektywnego przeciwdziałania wolnym rodnikom, co zmniejsza ryzyko wystąpienia chorób wynikających z zaburzeń równowagi wolnorodnikowej organizmu.

* Wino. Nie tylko prawda, lecz także zdrowie...

Autor: dr n. farm. Katarzyna Żurowska

„Farmacja i ja”, luty 2009