Konopie dwa oblicza: lek i narkotyk

Różne części konopi stanowią surowiec do produkcji narkotyku - zarówno liście, jak i kwiatostany oraz żywica

Zioła specjalne dla kobiet

Wśród roślin ciągle badanych pod kątem wpływu na zdrowie kobiet, również o charakterze przeciwnowotworowym, znajdują się żeń-szeń oraz mniszek...

Naświetlanie w Skandynawii

Czy wiesz, że w krajach skandynawskich w okresie zimowym jest zalecane korzystanie z solariów? Ma to zapobiegać objawom depresji wynikających z braku światła dziennego.

Różne potrzeby, różne zioła

Dla większości pacjentów układ pokarmowy i jego funkcjonowanie stanowią bardzo trudne zagadnienia. Objawy dolegliwości spowodowanych nieprawidłowym...

Ze względu na zawartość kannabinoli konopie indyjskie (Cannabis indica) i konopie siewne (Cannabis sativa) stanowiły od wieków surowiec w medycynie tradycyjnej na wszystkich kontynentach.
Oprócz stosowania w medycynie konopie były również wykorzystywane jako narkotyk. Warto przyjrzeć się więc konopiom z obu powodów. Oto krótkie przedstawienie dwóch stron tej rośliny.

Narkotyk

Najpopularniejszym sposobem narkotyzowania się przy użyciu konopi jest palenie ich wysuszonych części w postaci tzw. skrętów. Ich narkotyczne działania warunkuje tetrahydrokannabinol (THC) oraz ponad 60 innych kannabinoli w pokaźnej grupie z górą 400 substancji aktywnych obecnych w konopiach. Ich wdychanie oznacza wchłanianie niemal identycznie skuteczne jak podanie dożylne i powoduje każdorazowo specyficzne odczucia trwające łącznie od 1 do 3 godzin, ponieważ sam THC jest metabolizowany szybko, ale jego metabolity z organizmu eliminowane są powoli. Efekty te można podzielić na cztery fazy:

• dobrego samopoczucia, a wręcz euforii, której towarzyszy słowotok,
• nadwrażliwości słuchowej i wzrokowej, której towarzyszy zaburzenie poczucia czasu. W tej fazie może pojawić się silne odczucie lęku,
• faza ekstazy,
• faza senna, po której następuje wybudzenie.

Początkowo pozytywne odczucia, jakie towarzyszą stosowaniu narkotyku, to atrakcyjne dla użytkowników zwiększenie wrażliwości słuchowej, przyjemne odprężenie, optymizm i utrata poczucia czasu, jak również zwiększenie odczucia satysfakcji seksualnej. Stopniowo ustępują one negatywnym konsekwencjom – zagubieniu, zwiększeniu napięcia i niepokoju, zawrotom głowy, lękom, pogorszeniu pamięci i niemożności skupienia uwagi. Wynikające z długotrwałego, systematycznego stosowania konopi objawy opisywane jako tzw. zespół motywacyjny polegają na obniżeniu energii i ambicji życiowych, niemożliwości obiektywnej oceny sytuacji i problemach w komunikacji interpersonalnej. W wyniku stosowania narkotyków z konopi nie powstaje co prawda uzależnienie fizyczne, ale po określonym czasie pojawia się uzależnienie psychiczne, a może też pojawić się tzw. tolerancja odwrotna, która polega na powstaniu nadwrażliwości na systematycznie przyjmowane tetrahydrokannabinoidy.

Istnieją pewne charakterystyczne oznaki, dzięki którym można poznać użytkownika narkotyków z konopi. Są one zgodne z wyżej wymienionymi objawami – podniecenie i nadczynność psychoruchowa, której towarzyszy czasem nieadekwatna do sytuacji gadatliwość i wesołkowatość, zaburzenia orientacji przestrzennej. Wygląd, a głównie przekrwione oczy, słodkawy oddech oraz zapach włosów i ubrania, kaszel, a nawet wyraźnie zwiększony apetyt na słodycze mogą wskazywać na osobę stosującą ten rodzaj narkotyku.

Lek

Ograniczenia badań nad medycznym zastosowaniem konopi wynikały przez wiele lat z faktu nie do końca poznanego mechanizmu ich działania. Obecnie trwają badania mające udokumentować zasady oddziaływań na odpowiednie receptory i wynikające z tego terapeutyczne działania tetrahydrokannabinolu, jego analogów oraz jego syntetycznych pochodnych ze względu na ich działanie obwodowe, jak i ośrodkowe. Główne działania terapeutyczne skierowane są na:

• łagodzenie nudności i wymiotów,
• zwiększanie apetytu, co okazujesię przydatne w leczeniu anoreksji,
• aktywność skurczową mięśni – znoszenie bólu,
• regulację objawów padaczki;
• terapię jaskry, astmy, uzależnień i niektórych chorób psychicznych.

dr n. farm.
Katarzyna Żurowska

Czytaj więcej o leczniczych właściwościach konopi

Piśmiennictwo
1. Zuardi A.W.:  History of Cannabis as a medicine: a review. Rev Bras Psiquiatr 2006; 28(2): 153-157.
2. Marihuana i haszysz: http://www.narkomania.pl
3. Elkashef A. et al.: Marihuana Neurobiology and Treatment. Subst Abus 2008; 29(3): 17-29.

„Farmacja i Ja" czerwiec 2011