Wytrawny zapach rozmarynu

Występuje w stanie dzikim w rejonie Morza Śródziemnego. U nas uprawia się go w doniczce lub w ogrodzie

Marchew, jakiej jeszcze nie znamy…

Spis składników aktywnych zawartych w korzeniu marchwi jest imponujący. Witaminy B1, B2, C, D, E, kwas nikotynowy, flawonoidy. Dodatkowo bogaty...

Naświetlanie w Skandynawii

Czy wiesz, że w krajach skandynawskich w okresie zimowym jest zalecane korzystanie z solariów? Ma to zapobiegać objawom depresji wynikających z braku światła dziennego.

Kto czuje miętę?

Na przestrzeni lat z co najmniej trzech odmian mięty powstała odmiana mieszana – Mentha piperita. Hodowana jest do celów leczniczych, spożywczych i...

Liść rozmarynu wykorzystywany jest najczęściej jako przyprawa. I słusznie. Ten surowiec farmaceutyczny o różnorodnym korzystnym wpływie na układ pokarmowy wyjątkowo dobrze nadaje się także na dodatek do potraw.

Suszony lub świeży rozmaryn jest bogaty w olejek eteryczny. Na jego zawartość ma wpływ sposób pozyskania surowca oraz suszenia. Im delikatniej obchodzimy się z zielem rozmarynu, tym bogatszy w borneol, cyneol, kamforę, pinen i werbenon wraz z pochodnymi uzyskujemy w postaci wysuszonej. Początkowo ziele lub liść rozmarynu pozyskiwano głównie ze względu na zawartość olejku. Dopiero w miarę stopniowego poznawania kolejnych składników aktywnych i ich wpływu na organizm człowieka wzrastała jego atrakcyjność. Stosowany zarówno w kuchni, jak i medycynie, kosmetyce, przemyśle spożywczym, ceniony jest głównie za wpływ na układ pokarmowy i działanie przeciwbakteryjne.

Dzięki charakterystycznemu gorzkowytrawnemu zapachowi olejku eterycznego jest łatwo rozpoznawalny. Wyciągi rozmarynowe to ceniony środek zapachowy. Dzięki swoistej mieszance wymienionych wyżej terpenów służą do aromatyzowania wyrobów kosmetycznych: mydeł, wód toaletowych i perfum oraz kremów pielęgnacyjnych, jak również żywności: pieczonych mięs, warzyw, tłuszczów roślinnych i zwierzęcych, napojów alkoholowych, także słodyczy i deserów.

Wyciąg z ziela rozmarynu to również doskonały konserwant naturalny. Wyniki badań porównawczych wykazały, że jego działanie przeciwutleniające mierzone jako trwałość olejów roślinnych jest bardziej skuteczne niż działanie syntetycznych antyoksydantów, szeroko stosowanych w kosmetyce i przemyśle spożywczym – butylohydroksytoluenu (BHT) i butylohydroksyanizolu (BHA). Zakres działania przeciwutleniającego oleożywicy z rozmarynu przedłuża ich świeżość dziesięciokrotnie! Olejek rozmarynowy przedłuża również trwałość olejów wykorzystywanych jako składniki do produkcji kosmetyków – oleju wiesiołkowego, oleju z nasion porzeczki oraz witaminy E.

Właściwości rozmarynu wykorzystywane w medycynie:

• wspomaganie procesów trawiennych: pobudzanie łaknienia, łagodzenie wzdęć, stymulacja wytwarzania soków trawiennych, działanie żółciotwórcze i żółciopędne,
• aktywność przeciwdrobnoustrojowa,
• uszczelnianie, wzmacnianie ścian naczyń krwionośnych, a tym samym regulowanie krążenia krwi, związane z tym działanie energizujące i ułatwiające koncentrację, łagodzące napięcie nerwowe,
• łagodzenie dolegliwości reumatycznych, nerwobóli, mięśniobóli (przez pobudzanie krążenia w tkankach),
• rozgrzewanie, znieczulenie miejscowe (skóra), działanie przeciwświądowe,
• zwiększanie wytwarzania potu (obniżanie gorączki),
• działanie rozkurczające drogi oddechowe, łagodzenie dolegliwości przeziębieniowych i alergicznych,
• właściwości antyoksydacyjne, zapobieganie uszkadzaniu komórek przez wolne rodniki (działanie prozdrowotne),
• regulacja cyklu menstruacyjnego,
• działanie przeciwzapalne (ostatnie badania),
• pobudzające (np. kąpiele, i dlatego nie powinno się ich robić wieczorem).

Stosowanie rozmarynu

Zarówno olejek rozmarynowy, jak i wyciągi alkoholowe z liści zastosowane w nadmiernej ilości mogą powodować zawroty głowy, oszołomienie, halucynacje, częstomocz, silne pocenie się, nudności i wymioty. Doustne zastosowanie świeżego rozmarynu w sposób naturalny regulowane jest odczuciem goryczy. Nie da się spożyć liści rozmarynu w nadmiarze, gdyż są zbyt gorzkie. Zatem, jak każdy surowiec roślinny, rozmaryn powinien być stosowany z zachowaniem należytej uwagi i zgodnie z zaleceniami producenta. Wtedy przyniesie najwięcej korzyści zdrowotnych.

Właściwości rozmarynu wykorzystywane w kosmetyce

• ściągające – łagodzenie podrażnień skóry, przyspieszanie gojenia uszkodzeń,
• odświeżanie jamy ustnej,
• odżywka dla skóry i włosów, również przez stymulację krążenia w obrębie skóry głowy,
• odżywianie i natlenianie skóry poprzez wzrost miejscowego przekrwienia, również przyspieszanie regeneracji.

dr n. farm. Katarzyna Żurowska

"Farmacja i Ja", wrzesień 2010